Marka Tescilinde Nispi Ret Nedenleri

Nispi Ret Nedenleri Nedir?

Nispi ret nedenleri, mutlak ret nedenlerinden farklı olarak kamu yararını değil, önceki bir hak sahibinin menfaatini korur. Bu nedenler, kural olarak ilgili kişinin yayım sürecinde itiraz etmesi üzerine incelenir.

Önceki Marka ile Karıştırılma

Önceki bir marka ile aynı veya benzer olan ve aynı ya da benzer mal ve hizmetleri kapsayan başvurular, karıştırılma ihtimali nedeniyle itiraz üzerine reddedilebilir. Önceki markanın tanınmışlığı korumayı genişletir.

Eskiye Dayalı Haklar ve Kötüniyet

Tescilsiz bir markaya veya ticarette kullanılan bir işarete dayanan önceki hak sahibi, sonraki başvuruya itiraz edebilir. Ayrıca kötüniyetle yapılan başvurular da nispi ret nedeni oluşturur ve itiraz konusu yapılabilir.

Tanınmış Markalar ve Diğer Haklar

Tanınmış markalar, farklı mal ve hizmetlerde dahi belirli koşullarla korunur. Kişilik hakları, telif hakkı ve sınai mülkiyet hakları gibi önceki haklara dayanılarak da başvuruya itiraz edilebilir.

Hukuki Destek

Nispi ret nedenleri, doğru gerekçe ve delille ileri sürüldüğünde etkili koruma sağlar. İtiraz ve savunma süreçlerinde vekil desteği alabilirsiniz.

İtiraz Süreleri ve Yargı Yolu

Nispi ret nedenleri kural olarak itiraz üzerine incelendiğinden, sürelerin takibi belirleyicidir. Bültende yayımlanan marka başvurusunun tescil edilmemesi gerektiğine ilişkin itirazlar, yayım tarihinden başlayarak iki ay içinde ve gerekçeleri ile birlikte yazılı olarak Kuruma yapılır (6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu m.18). Süresi içinde ücreti ödenmeyen yahut gerekçesi bildirilmeyen itiraz yapılmamış sayılır. Bu süre hak düşürücü olduğundan, yayımların düzenli izlenmesi hak sahipleri açısından zorunludur. İtirazın hangi başvuruya ve hangi mal ve hizmetlere yöneltildiğinin açıkça belirtilmesi, incelemenin kapsamını belirler. Eksik gösterim, itirazın kısmen değerlendirilmesine yol açabilir.

Kurumun itiraz hakkında verdiği karara karşı Yeniden İnceleme ve Değerlendirme Dairesine itiraz edilebilir (SMK m.20). Bu aşama tüketilmeden yargı yoluna başvurulamaz. Kurumun nihai kararlarına karşı açılacak davalarda görevli ve yetkili mahkeme Ankara Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesidir (SMK m.156). Dava, kararın bildirim tarihinden itibaren kanunda öngörülen süre içinde açılmalıdır; Kurum kararının iptali istemi ile markanın hükümsüzlüğü talebi ise ayrı davalara konu olur. Dava, Kurum ile başvuru sahibine birlikte yöneltilir ve karara dayanak işlem dosyasının tamamı mahkemece incelenir. Kararın iptali hâlinde dosya yeniden değerlendirilmek üzere Kuruma döner.

Kullanım İspatı Talebi ve Delilleri

İtiraz, başvuru veya rüçhan tarihinden önce tescil edilmiş ve bu tarihler itibarıyla tescili beş yıldan eski olan bir markaya dayanıyorsa, başvuru sahibinin talebi üzerine itiraz sahibinden markasını ciddi biçimde kullandığını ispatlaması istenir (SMK m.19). Kullanım ispatlanamaz veya kullanmamaya ilişkin haklı sebep gösterilemezse itiraz reddedilir. Marka yalnızca bir kısım mal ve hizmet bakımından kullanılıyorsa, itiraz incelemesi de o mal ve hizmetlerle sınırlı biçimde yürütülür. Talebin süresinde ve usulüne uygun biçimde ileri sürülmesi gerekir; sonradan yapılan talepler dikkate alınmaz. Talep üzerine itiraz sahibine delil sunması için süre verilir.

Kullanımın ispatında faturalar, sevk irsaliyeleri, katalog ve broşürler, ambalaj örnekleri, reklam harcamaları, internet sitesi ve sosyal medya kayıtları ile satış verileri kullanılır. Delillerin markayı tescil edildiği biçimde ya da ayırt edici karakterini değiştirmeyen bir kullanımla ve ilgili dönem içinde gösteriyor olması aranır. Tescilli markanın haklı sebep olmaksızın kullanılmaması, ayrıca markanın iptali için de sebep oluşturur (SMK m.9). Bu nedenle delil arşivinin baştan düzenli tutulması gerekir. Tarihsiz veya kaynağı belirsiz belgeler kullanımı ispat bakımından yeterli görülmeyebilir. Delillerin toplu bir tablo hâlinde özetlenerek sunulması, incelemenin sağlıklı yapılmasına katkı sağlar.

Sıkça Sorulan Sorular

Marka tescilinde nispi ret nedenleri nelerdir?

Nispi ret nedenleri, önceki hak sahiplerinin menfaatini koruyan ve kural olarak itiraz üzerine incelenen sebeplerdir. 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu m.6'da sayılırlar: karıştırılma ihtimali, ticari vekil adına başvuru, tescilsiz marka veya ticarette kullanılan işaret, tanınmışlık, kişilik ve fikri mülkiyet hakları ile kötüniyet.

Nispi ret nedenleri ile mutlak ret nedenleri arasındaki fark nedir?

Mutlak ret nedenleri kamu yararını korur ve Kurum tarafından resen incelenir; nispi ret nedenleri ise önceki bir hak sahibinin menfaatini korur ve kural olarak itiraz üzerine değerlendirilir. Bu nedenle nispi ret nedeninin sonuç doğurması, ilgilinin yayım sürecinde süresinde itiraz etmesine bağlıdır.

Tescilsiz markama dayanarak marka başvurusuna itiraz edebilir miyim?

Evet; başvuru veya rüçhan tarihinden önce tescilsiz bir marka ya da ticarette kullanılan başka bir işaret için hak elde edilmişse, işaret sahibi sonraki başvuruya itiraz edebilir. Dayanak 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu m.6/3'tür. Önceki kullanımın somut delillerle ortaya konması gerekir.