Kamu sağlık kuruluşlarındaki tıbbi hatalarda dava, 657 sayılı Kanun m. 13 uyarınca görevi yerine getiren personel aleyhine değil, ilgili idare aleyhine açılır; uyuşmazlık idari yargıda tam yargı davasıyla görülür. İYUK m. 13 uyarınca dava öncesinde, zararın öğrenilmesinden itibaren bir yıl ve her hâlde eylemden itibaren beş yıl içinde idareye başvurulması gerekir.
657 sayılı Kanun m. 13, kamu hukukuna tabi görevlerle ilgili zararlarda davanın personel aleyhine değil kurum aleyhine açılmasını emreder; bu, kamu görevlisini doğrudan hedef almayı önleyen bir husumet kuralıdır.
İdare, ödediği tazminat için kusurlu personele genel hükümlere göre rücu edebilir; ancak bu iç ilişki, zarar görenin muhatabını değiştirmez.
Üniversite ve şehir hastaneleri ile aile hekimliği uygulamalarındaki zararlar da aynı rejime tabidir; muhatap idarenin doğru belirlenmesi gerekir.
İdarenin sorumluluğu kural olarak hizmet kusuruna dayanır: sağlık hizmetinin kötü işlemesi, geç işlemesi veya hiç işlememesi. Yanlış tedavi, gecikmiş sevk, yetersiz donanım ve organizasyon bozuklukları hizmet kusurunun tipik görünümleridir.
Hekimin ağır kişisel kusuru istisnai olarak kişisel sorumluluk tartışması doğurabilir; ancak asıl ve güvenli yol, idareye karşı tam yargı davasıdır.
Kusursuz sorumluluk hâlleri istisnaidir; sağlık hizmetlerinde kural, kusurun yani hizmetin gereği gibi işlemediğinin ortaya konmasıdır.
İYUK m. 13 uyarınca idari eylemden hakları ihlal edilenlerin, dava açmadan önce; eylemi öğrendikleri tarihten itibaren bir yıl ve her hâlde eylem tarihinden itibaren beş yıl içinde idareye başvurarak haklarının yerine getirilmesini istemeleri gerekir.
Başvurunun kısmen veya tamamen reddi hâlinde ya da altmış gün içinde cevap verilmemesiyle istek reddedilmiş sayıldığında, dava süresi işlemeye başlar.
Başvuru, zarar kalemlerini ve tutarlarını içermeli; ret veya zımni ret süreci belgelenmelidir.
Dava, idare mahkemesinde tam yargı davası olarak açılır; dilekçede olay, hizmet kusuru iddiası, zarar kalemleri ve tutarları gösterilir.
Zararın kapsamı yargılamada bilirkişi incelemesiyle belirlenir; maddi zarar hesabı ile malpraktisin tespiti için ayrı uzmanlık raporları alınır.
Dava dilekçesinde tutarların sonradan artırılabilmesi için usul imkânları gözetilmeli; zarar kalemleri bilirkişi raporuna göre güncellenmelidir.
Tedavi ve bakım giderleri, iş gücü kaybı, ekonomik geleceğin sarsılması, ölümde destekten yoksun kalma ve cenaze giderleri maddi tazminat kalemleridir; manevi tazminat hasta ve yakınları için ayrıca istenir.
Faiz, kural olarak idareye başvuru tarihinden itibaren yürütülür; talep dilekçesinde faiz isteminin açıkça yer alması gerekir.
Manevi tazminatın takdirinde olayın ağırlığı, tarafların durumu ve paranın alım gücü gözetilir.
Bir yıllık süre, zararın ve fiilin öğrenildiği tarihten işler; ancak beş yıllık mutlak sınır her durumda geçerlidir. Sağlık zararlarında sonucun geç ortaya çıkması, öğrenme tarihinin tespitini önemli kılar.
Adli yargıda yanlışlıkla açılan dava görev yönünden reddedilirse, idari yargıya geçişte süre hükümleri özel kurallara tabidir; kayıp yaşamamak için nitelendirme baştan doğru yapılmalıdır.
Hasta dosyasının tamamı, başvuru öncesinde temin edilmeli; idari başvuruda zarar kalemleri olabildiğince belirli gösterilmelidir.
Kural olarak hayır; 657 m. 13 uyarınca dava idareye karşı açılır. İdare, kusurlu personele rücu edebilir.
Evet; İYUK m. 13 uyarınca öğrenmeden itibaren 1 yıl, her hâlde eylemden itibaren 5 yıl içinde idareye başvurulur.
Altmış gün içinde cevap verilmezse istek reddedilmiş sayılır ve dava açma süresi işlemeye başlar.
İdare mahkemesi; dava, tam yargı davası olarak açılır.
Tedavi giderleri, iş gücü kaybı, destekten yoksun kalma ve manevi tazminat; faiz kural olarak idareye başvuru tarihinden yürütülür.
Malpraktis, hasta hakları ve tazminat süreçlerinde destek için bize ulaşın.