İşyerinde kamera ile izleme, KVKK m. 5 kapsamında bir kişisel veri işleme faaliyetidir: güvenlik gibi meşru menfaate dayanabilir; ancak çalışanların temel hak ve özgürlüklerine zarar vermemek, amaçla sınırlı ve ölçülü olmak ve m. 10 uyarınca aydınlatma yapılmış olmak şartlarına bağlıdır.
Görüntü kaydı, kimliği belirlenebilir kişiye ilişkin olduğundan kişisel veridir; kameralı izleme de baştan sona bir veri işleme faaliyetidir ve KVKK'nın tüm kurallarına tabidir.
İşleme çoğu kez açık rızaya değil, veri sorumlusunun meşru menfaatine dayanır: işyeri güvenliği, mal varlığının korunması ve iş süreçlerinin izlenmesi meşru amaç oluşturabilir. Ancak menfaat, çalışanın hak ve özgürlükleriyle dengelenmek zorundadır.
Aynı esaslar site, apartman ve mağaza kameraları için de geçerlidir; izlenen herkes ilgili kişi statüsündedir ve KVKK'daki haklara sahiptir.
İzlemenin varlığı kadar kapsamı da işleme faaliyetidir; kayıt, canlı izleme ve arşivleme ayrı ayrı değerlendirilir.
İzleme, amaçla sınırlı ve ölçülü olmalıdır: giriş-çıkışlar, kasalar ve depolar izlenebilirken; soyunma odaları, tuvaletler, dinlenme alanları ve ibadet alanları hiçbir gerekçeyle izlenemez.
Çalışanın masasının ve ekranının sürekli izlenmesi, performans denetimi amaçlı kesintisiz kayıt ve ses kaydı, ölçülülük sınırını aşan uygulamalar olarak değerlendirilir.
Kamera açısının komşu işyerini veya kamusal alanı gereksiz biçimde kapsaması da ölçülülük sorunudur; görüş alanı amaçla sınırlanmalıdır.
Çalışanlar ve ziyaretçiler, izleme yapıldığı konusunda m. 10 uyarınca aydınlatılmalıdır: görünür yerlere bilgilendirme levhaları asılmalı, ayrıntılı aydınlatma metnine erişim sağlanmalıdır.
Gizli kamera, kural olarak hukuka aykırıdır; hem idari yaptırıma hem de özel hayatın gizliliğini ihlal kapsamında ceza sorumluluğuna yol açabilir.
Levhalarda izlemenin amacı, veri sorumlusunun kimliği ve ayrıntılı metne erişim yolu yer almalıdır; yalnız kamera simgesi yeterli değildir.
Kayıtlar, amaç için gerekli süre kadar saklanır ve süre sonunda imha edilir; saklama süresi, saklama ve imha politikasında tanımlanmalıdır.
Kayıtlara erişim yetkisi sınırlı tutulmalı, erişimler kayıt altına alınmalı ve üçüncü kişilere aktarım — kolluk talepleri dahil — hukuki dayanağıyla belgelenmelidir.
Çalışan, kendi görüntüsüne erişimi ve verilerin silinmesini veri sorumlusuna başvuru yoluyla talep edebilir.
Ölçüsüz veya aydınlatmasız izleme; idari para cezasına, kayıtların delil değerinin tartışılmasına ve çalışanın kişilik haklarının ihlalinden doğan tazminat taleplerine yol açabilir.
İş hukuku boyutu da vardır: hukuka aykırı izlemeye dayanan fesihler geçersiz sayılabilir; işçinin bu nedenle iş sözleşmesini haklı feshi gündeme gelebilir.
Uyuşmazlıklarda kayıtların kim tarafından, hangi amaçla incelendiği de sorgulanır; erişim disiplini savunmanın belkemiğidir.
Kamera yerleşim planı çıkarılmalı; her kameranın amacı, görüş alanı ve saklama süresi yazılı olarak belirlenmelidir.
Aydınlatma levhaları girişlere ve izlenen alanlara asılmalı; çalışanlara ayrıca yazılı bilgilendirme yapılmalı ve iç yönergeye işlenmelidir.
Uzaktan çalışmada ekran izleme ve ajan yazılımlar ayrı bir değerlendirme gerektirir; sürekli ve habersiz izleme burada da hukuka aykırıdır.
Kural olarak gerekmez; izleme meşru menfaate dayanabilir. Ancak aydınlatma zorunludur ve izleme ölçülü olmalıdır.
Soyunma odaları, tuvaletler, dinlenme ve ibadet alanları hiçbir gerekçeyle izlenemez.
Kural olarak hayır; gizli izleme idari yaptırıma ve özel hayatın gizliliğini ihlalden ceza sorumluluğuna yol açabilir.
Amaç için gerekli süre kadar; süre, saklama ve imha politikasında tanımlanır ve sonunda kayıtlar imha edilir.
Tartışmalıdır; hukuka aykırı elde edilen kayıtlara dayanan fesihler geçersiz sayılabilir ve tazminat doğurabilir.
KVKK başvuruları, Kurul şikâyetleri ve tazminat süreçlerinde hukuki destek için bize ulaşın.