Türkiye'de ikamet eden ve sigortalı ya da bakmakla yükümlü olunan kişi durumunda olmayan herkes genel sağlık sigortalısı sayılır. Gelir testinde aile içinde kişi başına düşen aylık gelir, brüt asgari ücretin üçte birinden az çıkarsa primler devlet tarafından karşılanır; sağlık hizmetlerinden yararlanmak için son bir yılda 30 gün prim gerekir.
5510 sayılı Kanunun 60 ıncı maddesine göre ikametgâhı Türkiye'de olan kişilerden; 4/a, 4/b ve 4/c sigortalıları, isteğe bağlı sigortalılar, gelir veya aylık alanlar, işsizlik ödeneği alanlar ve bu gruplara girmeyip başka bir ülkede sağlık sigortası bulunmayan vatandaşlar genel sağlık sigortalısı sayılır.
Genel sağlık sigortası bu yönüyle isteğe bağlı değil zorunludur; kapsam dışında kalmak ancak bakmakla yükümlü olunan kişi statüsüyle mümkündür.
Sigortalı olmayan ve bakmakla yükümlü olunmayan kişiler için gelir testi yapılır: harcamalar ile taşınır ve taşınmazlar da dikkate alınarak tespit edilen aile içindeki kişi başına aylık gelir, asgari ücretin üçte birinden az ise primler devlet tarafından ödenir.
Gelir bu tutarın üzerindeyse kişi, primini kendisi ödemekle yükümlü olur. Gelir testine hiç girilmemesi, en yüksek gelir dilimi üzerinden prim tahakkukuna yol açabildiğinden testin yaptırılması önem taşır.
67 nci maddeye göre sağlık hizmetlerinden yararlanabilmek için, sağlık hizmeti sunucusuna başvurulan tarihten önceki son bir yıl içinde toplam 30 gün genel sağlık sigortası primi bildirilmiş olması gerekir.
Kendi primini ödemekle yükümlü olanlarda (60/g) ayrıca, 6183 sayılı Kanunun 48 inci maddesine göre tecil ve taksitlendirme devam edenler hariç, 60 günden fazla prim borcu bulunmaması şartı aranır; 4/b sigortalısında ise prim borcunun hiç bulunmaması gerekir.
18 yaşını doldurmamış kişiler, tıbben başkasının bakımına muhtaç olanlar, trafik kazası ve acil hâller, iş kazası ve meslek hastalığı, bildirimi zorunlu bulaşıcı hastalıklar ile koruyucu sağlık hizmetleri ve analık hâli prim ve borç şartlarından bağımsız olarak karşılanır.
Bu hâllerde prim borcu bulunsa dahi sağlık hizmeti verilir; borç, hizmetten yararlanmaya engel oluşturmaz.
Lise mezunları 20, yükseköğrenim mezunları 25 yaşını geçmemek şartıyla mezuniyeti izleyen günden itibaren iki yıl süreyle, gelir testi yapılmaksızın ve prim borçlarına bakılmaksızın sağlık hizmetlerinden yararlandırılır.
İşten ayrılan 4/a sigortalısı, zorunlu sigortalılığın sona erdiği tarihten itibaren on gün; son bir yılda 90 gün zorunlu sigortalılığı varsa 90 gün süreyle bakmakla yükümlü olduğu kişiler dahil sağlık hizmetlerinden yararlanmaya devam eder.
GSS prim borçları, 6183 sayılı Kanunun 48 inci maddesindeki tecil ve taksitlendirme hükümlerine göre yapılandırılabilir; dönem dönem çıkarılan yapılandırma kanunları da gecikme cezası ve zam yönünden önemli avantajlar sağlar.
Hiç gelir testi yaptırmamış olanlar, test sonucuna göre geçmiş borçların yeniden hesaplanmasını sağlayabilir; kişi başına gelir asgari ücretin üçte birinin altında çıkarsa borçlar devletçe karşılanan statüye çevrilebilir.
Borç tebligatlarına karşı, tahakkukun hatalı olduğu iddiasıyla Kuruma itiraz edilebilir; sonuç alınamazsa yargı yoluna başvurulur.
Gelir testinde aile içinde kişi başına düşen aylık gelir, brüt asgari ücretin üçte birinden az çıkanların primleri devlet tarafından karşılanır.
Acil hâller, iş kazası, meslek hastalığı, bulaşıcı hastalıklar, 18 yaş altı ve analık hâlinde borç şartı aranmaz. Diğer hâllerde 60 günden fazla borç, yararlanmaya engel olabilir.
Başvuru tarihinden önceki son bir yıl içinde toplam 30 gün genel sağlık sigortası primi bildirilmiş olması gerekir.
Lise mezunları 20, üniversite mezunları 25 yaşını geçmemek şartıyla mezuniyetten itibaren iki yıl, prim borcuna bakılmaksızın yararlanır.
Hayır; sigortalılık sona erdikten sonra 10 gün, son bir yılda 90 gün zorunlu sigortalılık varsa 90 gün daha sağlık hizmetlerinden yararlanılır.
SGK işlemleri, aylık bağlanması ve iş kazası süreçlerinde hukuki destek için bize ulaşın.